ÜRETKEN TASARIM VE ÜRETKEN TASARIM ETKİSİNDE TASARIMCI
Abdullah TOGAY Kerim ÇETİNKAYA
Abstractİlk bakışta ve basit anlamda üretken tasarım, tasarımcının ürüne dair kararlarını bir program üzerinde tanımladığı ve sonrasını programın üretkenliğine bıraktığı bir anlayışı tarif etmektedir. Bununla birlikte program verilmiş olan tanımlamalar karşısında olası sınırlar içerisinde bir döngü işletmekte ve görece sayısız sonuç üretebilmektedir. Ortaya çıkan tasarım çıktıları “hangi açıdan bir diğerinden farklı ve bir anlamda avantajlıdır” kapsamında cevaplar üreten bu süreç genel tanımı ile tasarım süreçlerini kökten değiştirecek ve tasarımcı rolüne soyunan bir algı ile tanımlanabilmektedir. Böyle bir tanımlama tasarımcının görevleri ile programa öğretilmiş ve programın edindiği zeka karşısında bir eşdeğerlik olması anlamına gelmektedir. Ancak gerçekte üretken tasarım için tasarımcının kararları ile başlayan süreçler tasarımcının belirlediği sınırlar üzerinde işlemektedir. Yapay zeka etkisinde olası gelişmelerden bahsetmek mümkün olmakla birlikte bu etkinin insan merkezli bir tasarım anlayışının karşısında yer alabilmesi en azından bugün için mümkün gözükmemektedir. Diğer taraftan bu gelişme üzerine pozisyonu sorgulanan tasarımcı da kendi rolünü geliştirmek ve güçlü kalmak adına aksiyon almak durumundadır. Çalışmada ürün tasarımı sınırları içerisinde tasarım süreçleri açıklanmış ve tasarımcının rolü üzerine bir tartışma hedeflenmiştir. Sonuç olarak bu tür teknolojilerin tasarımın sanattan üretime çeşitlenen süreçlerinin esnek ve yaratıcı düşünce sistemine olan ihtiyacı yanında, tasarlarken analizler yapabilme imkanı veren sonlu elemanlar yöntemleri ile de beslenen, üretken tasarım süreçleri arasında dolaşan tasarımcının rolünün zayıflamasından çok güçlenmesi ve çeşitlenmesi yönünde sonuçlar verdiği söylenebilir. At first glance, and in a simple sense, the productive design describes an understanding that the designer defines his decisions about the product on a program and then leaves it to the productivity of the program. However, the program runs a loop within the possible limits against the given definitions and produces relatively numerous results. This process, which produces answers in the context of “Which aspect is different and in some sense advantageous“ can be defined by the perception that it will radically change the design processes by taking the role of designer in a general definition. Such a definition is taught to the program by the tasks of the designer and means that there is an equivalence to the intelligence acquired by the program. But in fact, the processes that begin with the designer's decisions for productive design work on the limits set by the designer. While it is possible to talk about possible developments in artificial intelligence effect, but it is not possible for this effect to take place in against of a human-centered design approach. On the other hand, the designer whose position on this development is questioned has to take action to develop his / her role and stay strong. In the study, design processes have been explained within the boundaries of product design and a short discussion on the role of the designer is aimed. As a result, it can be said that the processes of design varying from art to production, besides the need for flexible and creative thinking system, produced results in the direction of strengthening and diversification rather than weakening of the role of designer who is fed by the finite element methods which allows analysis to be done while designing.